Servet
Değerin Finansal Sistemi
Layer 1, fiziksel kaynakların nasıl ekonomik faaliyete dönüştüğünü gösterdi. Fakat bir ekonomi yalnızca üretmez; zaman içinde gelir, varlık, borç ve haklar da biriktirir.
Layer 2, bu birikimi görmek için dünyayı tek bir şirket gibi ele alır: bir bilanço ve bir gelir tablosu. Bilançoda ne kadar varlık olduğuna ve bunun ne kadarının borç, ne kadarının öz kaynak olduğuna; gelir tablosunda gelirin ücret, amortisman, vergi ve net kâr olarak nasıl dağıldığına bakar.
Burada ölçek değişir. Fiziksel ve ekonomik dünyanın üzerine, onu temsil eden çok daha büyük bir finansal haklar dünyası kurulmuştur; dünya net serveti, bir yılda üretilen gelirin 6,2 kat büyüklüğündedir.
Bu servetin bileşimi de değişti: bin yıl önce tamamı fiziksel bir şeydi - tarla, hayvan, bina; bugün yaklaşık yarısı bir kağıt üzerindeki hak: hisse, tahvil, mevduat, poliçe. Finansal pay yüz yıl önce %15, bugün %50.
Layer 2'nin sorusu artık “Ne üretiyoruz?” değil, “Ürettiklerimiz neye dönüşüyor ve kimin üzerinde hak oluşturuyor?”
Gelir → birikim → servet
Solda gelirin beş parçası ve tutarları; ortada bir yıllık dünya geliri; sağda bu gelirin kaderi - büyük kısmı yıl içinde tüketilir/ödenir, geriye kalan artık bilançoya yapışıp birikir.
Dünya yılda 118 T $ gelir üretir; büyük kısmı aynı yıl maaş, sermaye aşınması, vergi ve kaynak kirası olarak tüketilir. Geriye kalan 23 T $, bilançoya yapışır. Yüzyıllar böyle sürünce birikmiş net servet bugün 734 T $ - bir yıllık gelirin 6,2 katı, bir yıllık artığın 33 katı. Bu servetin 671 T $'ı fiziksel sermaye; 1.236 T $'lık finansal varlık ise neredeyse tümüyle bir başkasının borcu olduğundan, net serveti taşıyan şey fiziksel sermayedir.
Biriken servetin yarısından fazlası gayrimenkul ve arsa, yeryüzü koordinatlarının tapulanması. Kalanın çoğu hisse, tahvil ve mevduat: gelecekteki emek ve enerji akışına bugünden konulmuş haklar. Servet çoğunlukla bir madde değil, bir talep.
Yüzyıllar boyunca biriken net servet (734 trilyon dolar) durağan durmuyor: piyasalarda her yıl kendi büyüklüğünün 13,3 katı kadar hacimle el değiştiriyor.
Layer 3 piyasaları yılda dünya GSYH'sinin yaklaşık 82 katını çeviriyor; bunu yapan çekirdek işgücü Layer 0'ınkinin yaklaşık 191'de biri.
Bu katmanda ne var
Yaratılan değerin nasıl biriktiğini ve kimin elinde toplandığını okuyan sayfalar.
Bu birikmiş servet durağan durmuyor; piyasalarda kendi büyüklüğünün katlarca üstünde bir hızla dönüyor. Layer 3 · Piyasalar →